راه اندازی DHCP سرور سیسکو یکی از بزرگترین چالش هایی است که صاحبان شبکه های کوچک و بزرگ با آن مواجه هستند. اختصار DHCP را از عبارت Dynamic Host Configuration Protocol به معنای پروتکل پیکربندی میزبان پویا برگرفته اند. اصلی ترین وظیفه ای که DHCP برای تحقق آن تلاش می کند، اتصال ساده و بی دردسر دستگاه های موجود به شبکه است.
DHCP سرور چیست؟
پروتکل پیکربندی میزبان پویا (DHCP) یکی از پرکاربردترین پروتکل های شبکه محسوب می شود. این پروتکل زمینه ای را فراهم می سازد که دستگاه ها به طور خودکار آدرس IP و دیگر تنظیمات شبکه را از سرور دریافت نمایند. پروتکل مذکور که به عنوان یکی از اصلی ترین ابزارهای مدیریت آدرس IP شناخته می شود، نقشی اساسی در شبکه های مدرن ایفا می کند.
کاربرد DHCP در ارتباطات شبکه ای
درست زمانی که دستگاه شما به اینترنت متصل شده و به صورت خودکار یک آدرس IP دریافت می نماید؛ DHCP وارد عمل می گردد. این تکنولوژی جالب و در عین حال کاربردی، در پشت صحنه بسیاری از ارتباطات شبکه ای حضور دارد. ویپ نیز یکی از کارآمدترین ابزارهای ارتباطی است که برقراری ارتباط صوتی و تصویری را در بستر شبکه ممکن می سازد. برای راه اندازی VOIP در مشهد یا سایر شهرها با کارشناسان فعال در شرکت آرا ارتباطات شبکه نگار تماس حاصل نمایید.
راه اندازی DHCP سرور
راه اندازی DHCP سرور به روش های مختلفی امکان پذیر است که از جمله مهم ترین آن ها می توان به روش های زیر اشاره کرد:
- راه اندازی DHCP سرور به روش ویندوزی
- راه اندازی DHCP سرور به روش لینوکسی
- راه اندازی DHCP سرور به کمک میکروتیک
- راه اندازی DHCP سرور روی سیسکو
نحوه راه اندازی DHCP سرور سیسکو
پیش از راه اندازی DHCP سرور سیسکو لازم است به تعیین سناریویی که قصد پیاده سازی آن را داریم، بپردازیم. سپس سراغ مراحل راه اندازی DHCP سرور سیسکو رفته و شما را با این روش پر مخاطب آشنا می کنیم.
گام اول
نخست رنج IP را مشخص می کنیم. در این مثال رنج IP را به صورت زیر تعیین می نماییم:
192.168.10.0.24
گام دوم
در گام بعدی یک IP مانند IP زیر از رنج مشخص شده به سیسکو اختصاص می دهیم:
192.168.10.1.24
گام سوم
در این مرحله به جداسازی لیست IP هایی که قصد اختصاص آن ها به کلاینت ها را نداریم، می پردازیم. در مثال حاضر ما قصد داریم رنج IP های زیر را به کاربران تخصیص دهیم:
192.168.10.20
تا
192.168.10.99
بدین منظور می بایست IP های ابتدایی و انتهایی را از لیست خارج نماییم.
گام چهارم
در گام بعدی به مشخص نمودن مواردی نظیر گیت وی و DNS که می بایست به همراه DHCP به کاربران تخصیص یابد، می پردازیم. اکنون زمان آن فرا رسیده که سراغ پیاده سازی سناریوی فوق الذکر برویم.
گام اول پیاده سازی سناریو
نخست IP سرور را به آن اختصاص می دهیم. در این مثال قصد داریم IP زیر را به کارت شبکه Fast Ethernet 0.0 تخصیص بدهیم:
192.168.10.1.24
Router# configure terminal
Router(config)# interface FastEthernet0/0
Router(config-if)# no shutdown
Router(config-if)# ip address 192.168.10.1 255.255.255.0
Router(config-if)# exitگام دوم پیاده سازی سناریو
سپس نسبت به خارج نمودن IP های بیرون لیست اقدام می نماییم.
Router(config)# service dhcp
Router(config)# ip dhcp excluded-address 192.168.10.1 192.168.10.19
Router(config)# ip dhcp excluded-address 192.168.100.101 192.168.10.254گام سوم پیاده سازی سناریو
حال وقت تنظیم DHCP سرور است. توجه داشته باشید که نام Pool خود را Mypool بگذارید.
Router(config)# ip dhcp pool mypool
Router(dhcp-config)# network 192.168.100.0 255.255.255.0 (Range IP)
Router(dhcp-config)# default-router 192.168.10.1 (Default Gateway)
Router(dhcp-config)# dns-server 192.168.10.1 (DNS Server)
Router(dhcp-config)# option 150 ip 192.168.10.1 (TFTP Server)
Router(dhcp-config)# domain-name timanet.com (Domain Name)
Router(dhcp-config)# lease 2 12 30 (Day/Hour/Minutes)
Router(dhcp-config)# exit (Exit from DHCP pool configuration mode)این پایان راه اندازی DHCP سرور سیسکو است. از این پس تجهیزات شما به محض اتصال به شبکه به صورت خودکار IP دریافت می کنند.
مراحل پیکربندی DHCP برای هر VLAN
پیش از پیکربندی DHCP، لازم است زیرساخت VLANها بهدرستی آماده شده باشد. ابتدا باید VLANهای موردنظر روی سوئیچ ایجاد شوند و برای هر VLAN یک رابط لایه سوم (SVI) یا Interface روی روتر تعریف شود تا نقش Default Gateway را ایفا کند. همچنین برای هر VLAN باید یک Subnet مجزا در نظر گرفته شود تا تداخلی در فرآیند آدرسدهی ایجاد نشود.
پس از آماده شدن VLAN ها، نوبت به ایجاد DHCP Pool برای هر شبکه می رسد. هر Pool شامل اطلاعاتی مانند محدوده آدرس IP، Gateway، DNS Server و مدت زمان اجاره (Lease Time) است.
مرحله اول: فعال کردن سرویس DHCP
در بیشتر نسخههای Cisco IOS این سرویس بهصورت پیشفرض فعال است، اما در صورت نیاز میتوان آن را با دستور زیر فعال کرد.
Router(config)# service dhcpمرحله دوم: خارج کردن آدرسهای رزروشده
بهتر است آدرس Gateway، سرورها، پرینترها یا سایر تجهیزات ثابت از محدوده DHCP حذف شوند تا به کاربران اختصاص داده نشوند.
Router(config)# ip dhcp excluded-address 192.168.10.1 192.168.10.20مرحله سوم: ایجاد DHCP Pool
در این مرحله یک Pool برای VLAN موردنظر ایجاد میشود.
Router(config)# ip dhcp pool VLAN10Router(dhcp-config)# network 192.168.10.0 255.255.255.0
Router(dhcp-config)# default-router 192.168.10.1
Router(dhcp-config)# dns-server 8.8.8.8 1.1.1.1
Router(dhcp-config)# domain-name company.local
Router(dhcp-config)# lease 7
در این تنظیمات، دستور network محدوده آدرسهای VLAN را مشخص میکند، default-router آدرس Gateway را در اختیار کلاینتها قرار میدهد، dns-server سرورهای DNS را معرفی میکند و lease مدت زمان استفاده از IP را تعیین خواهد کرد.
مرحله چهارم: تکرار تنظیمات برای سایر VLAN ها
برای هر VLAN باید یک DHCP Pool جداگانه ایجاد شود. تنها کافی است نام Pool، محدوده IP و Gateway متناسب با همان VLAN تغییر کند. به این ترتیب، هر کاربر هنگام اتصال به VLAN مربوطه، تنظیمات صحیح همان شبکه را بهصورت خودکار دریافت خواهد کرد.
ضرورت استفاده از DHCP
با وجود DHCP دیگر نیازی نیست برای هر بار اتصال به اینترنت، به ورود دستی IP روی بیاورید. حتی دیگر نیازی نیست نگران تنظیمات پیچیده شبکه باشید. دی اچ سی پی سرور همه این کارها را با دقت و سرعت به جای شما انجام می دهد. کافیست نصب و راه اندازی DHCP سرور سیسکو را به شرکت های ارائه دهنده خدمات اکتیو شبکه بسپارید!
با وجود این سرور، مدیران شبکه به جای تنظیم دستی هر دستگاه؛ مدیریت آدرس های IP و تنظیمات شبکه را با استفاده از یک سرور مرکزی انجام می دهند. این کار ضمن کاهش زمان و تلاش مدیران، نظارت و کنترل بهتر شبکه را ممکن می سازد.
نحوه عملکرد DHCP سرور
سرور DHCP طی فرآیند چهار مرحله ای DORA به درخواست دستگاه پاسخ می دهد. در واقع نام این فرآیند را از عبارات زیر برگرفته اند:
D: Discover
O: Offer
R: Request
A: Acknowledge
هنگام اتصال یک دستگاه جدید به شبکه، پیام Discover به شبکه ارسال می شود. پس از آن DHCP سرور به ارسال یک Offer متشکل از آدرس IP و اطلاعات پیکربندی می پردازد. در این حین دستگاه با ارسال Request به سرور خواهان دریافت آدرس IP ارسالی از سوی DHCP سرور می شود. در نهایت سرور با ارسال پاسخ Acknowledge، اختصاص آدرس IP به دستگاه را تایید می کند.
به همین دلیل، متخصصان پشتیبانی شبکه مشهد استفاده از DHCP سرور را یکی از بهترین راهکارها برای خودکارسازی تخصیص IP، افزایش بهرهوری، کاهش خطاهای انسانی و ایجاد تمرکز بیشتر مدیران شبکه بر فعالیتهای تخصصی و مهم تر میدانند.
نکته مهم
لازم به ذکر است که این فرآیند چهار مرحله ای سرعت انجام وظایف را تا حد چشمگیری افزایش داده و موجبات صرفه جویی در زمان کاربران را مهیا ساخته است. فرآیند مذکور ضمن کاهش خطاهای انسانی ناشی از ورود دستی IP و اطلاعات پیکربندی، باعث تسهیل مدیریت شبکه و در نتیجه تمرکز مدیران بر کارهای مهم تر می شود.
مزایای راه اندازی dhcp در سیسکو
DHCP به عنوان یک تکنولوژی قدرتمند کاربردهای گسترده ای دارد. کاربردهایی فوق العاده که به افزایش بهره وری و کارایی شبکه منجر شده و کار را برای صاحبان شبکه ساده و بی دردسر می سازند. اصلی ترین کاربردهای DHCP سرور به قرار زیرند:
اتصال آسان دستگاه های مهمان
یکی از مهم ترین کاربردهای DHCP سرور اتصال آسان دستگاه های مهمان به شبکه است. هنگامی که دستگاه های مهمان درخواست اتصال به شبکه را ارائه می دهند، سرور DHCP به طور خودکار به IP دهی و پیکربندی آن ها می پردازد. این ویژگی به ویژه در محیط های اداری و تجاری که تعداد دستگاه های مهمان در آن ها زیاد است، اهمیت دارد.
مدیریت شبکه های بزرگ
همان طور که می دانید، تعداد دستگاه های متصل به شبکه در شبکه های بزرگ نظیر دانشگاه ها یا شرکت های گسترده، بسیار زیاد است. از همین رو وجود DHCP سرور در این شبکه ها بسیار حیاتی است.این ابزار با ارائه خودکار آدرس های آی پی به دستگاه های موجود، از بروز تداخل های احتمالی پیشگیری می کند. بدین ترتیب مدیریت و نگهداری شبکه های بزرگ ساده تر شده و هدر رفت منابع در آن ها به حداقل می رسد.
تسهیل در انتقال داده بین شبکه ها
تسهیل در انتقال داده بین شبکه ها از دیگر کاربردهای حائز اهمیت DHCP سرور است. این سرور به محض جا به جایی دستگاه ها بین شبکه های مختلف، به صورت خودکار با استفاده از تنظیمات جدید به پیکربندی آنان می پردازند. این کاربرد به ویژه در محیط هایی مانند بیمارستان که دستگاه ها مرتبا بین شبکه ها در حال جا به جایی هستند؛ اهمیت دارد. با وجود این قابلیت دستگاه ها بدون کوچکترین مشکلی به تبادل داده می پردازند.
کاهش زمان پیکربندی شبکه
به کارگیری DHCP نقش غیر قابل انکاری در کاهش زمان پیکربندی شبکه دارد؛ علی الخصوص در شبکه هایی که نیازمند تغییرات و تنظیمات مکرر هستند. کاهش زمان پیکربندی، زمان لازم برای راه اندازی شبکه را به حداقل رسانده و زمینه ای را فراهم می سازد که کاربران بدون تاخیر به استفاده از شبکه بپردازند. اکنون نوبت شماست که DHCP سرور را در شبکه خود به کار گرفته و از مزایای متعدد آن بهره مند شوید!
سوالات متداول
آیا DHCP تنها در زمینه ارائه آدرس IP به دستگاه ها کاربرد دارد؟
پاسخ منفی است. دی اچ سی پی سرور علاوه بر ارائه آدرس آی پی به دستگاه های متصل به شبکه، اطلاعات دیگری همچون اطلاعات زیر را در اختیار آنان قرار می دهد:
- Subnet Mask
- Default Gateway
این اطلاعات زمینه برقراری ارتباط درست و پایدار با سایر دستگاه های شبکه و اینترنت را فراهم می کنند. با این کار دستگاه علاوه بر اتصال به شبکه محلی، به منابع خارجی و اینترنت نیز دسترسی خواهد داشت. جالب است بدانید که استفاده از DHCP مدیریت شبکه را برای مدیران ساده تر و سریع تر می کند.
نتیجه گیری درباره راه اندازی DHCP سرور سیسکو
با راه اندازی DHCP سرور سیسکو زمینه ای را فراهم می سازید که تجهیزات شما به محض اتصال به شبکه به صورت خودکار IP دریافت نموده و پیکربندی شوند. آرا ارتباطات شبکه نگار یکی از برترین، معتبرترین و منصف ترین شرکت های فعال در زمینه ارائه خدمات راه اندازی DHCP در سیسکو است.
